وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در جلسه شورای راهبری توسعه شبکه ملی اطلاعات، بر ضرورت تدوین برنامهای عملیاتی برای توسعه و تقویت جویشگرهای بومی تأکید کرد. این تصمیم در راستای ارتقای خدمات پایه کاربردی در زیستبوم دیجیتال کشور و بررسی دقیقتر چالشها، ظرفیتها و مسیر توسعه موتورهای جستوجوی داخلی مطرح شده است.
بر اساس گزارش منتشرشده، ستار هاشمی با اشاره به اهمیت خدمات پایه بومی در فضای دیجیتال کشور، از مسئولان توسعه جویشگر «ذرهبین» خواسته است طرح اقتصادی و فنی خود را به همراه پیشنهادهای مشخص و اجرایی برای بررسی و تصمیمگیری در ستاد ساماندهی فضای مجازی ارائه کنند.
وزیر ارتباطات همچنین بر تهیه گزارشی جامع از وضعیت فعلی جویشگرهای بومی تأکید کرده و اعلام شده است که این گزارش باید ظرف یک هفته آینده آماده شود. در این گزارش قرار است وضعیت موجود، خدمات ارائهشده، چالشهای پیشرو و راهکارهای توسعه جویشگرهای داخلی بهصورت مکتوب بررسی شود تا مبنای تصمیمگیریهای بعدی قرار گیرد.
اهمیت این موضوع از آن جهت است که جویشگرهای بومی تنها یک ابزار جستوجو محسوب نمیشوند، بلکه بخشی از زیرساخت خدمات دیجیتال کشور به شمار میروند. توسعه این خدمات میتواند در حوزههایی مانند دسترسی کاربران به محتوای فارسی، تقویت خدمات داخلی، مدیریت دادههای بومی، بازار تبلیغات دیجیتال و افزایش سهم کسبوکارهای ایرانی در فضای آنلاین اثرگذار باشد.
در سالهای گذشته نیز موضوع حمایت از موتورهای جستوجوی داخلی بارها مطرح شده بود. پیشتر نیز گزارشهایی از قرار گرفتن حمایت از جویشگرهایی مانند «ذرهبین» و «گردو» در دستور کار وزارت ارتباطات منتشر شده بود.
با این حال، چالش اصلی جویشگرهای بومی همچنان رقابت با سرویسهای جهانی، جلب اعتماد کاربران، افزایش کیفیت نتایج جستوجو، توسعه مدل اقتصادی پایدار و ارائه خدماتی فراتر از یک موتور جستوجوی ساده است. به همین دلیل، ارائه طرح فنی و اقتصادی میتواند مرحلهای مهم در تعیین آینده این پروژهها باشد.
جمعبندی:
ورود دوباره موضوع جویشگرهای بومی به دستور کار شورای راهبری توسعه شبکه ملی اطلاعات نشان میدهد وزارت ارتباطات قصد دارد وضعیت این سرویسها را از مرحله حمایت کلی، به مرحله برنامهریزی اجرایی و تصمیمگیری دقیقتر وارد کند. موفقیت این مسیر، بیش از هر چیز به کیفیت خدمات، شفافیت برنامه توسعه، مدل اقتصادی قابل اجرا و میزان استقبال کاربران وابسته خواهد بود.
